Tomasz Komendziński - Obraz ciała i schemat ciała, czyli jak ucieleśniony jest umysł
Ucieleśnienie wraz z propriocepcja, ruchem (a przez to samoświadomością cielesną), gestem i izolacja czuciową, a także językiem stanowić mogą o jedności doświadczenia cielesnego. Kluczowym zaś dla zrozumienia ucieleśnienia jest rozróżnienie między obrazem ciała i schematem ciała. W referacie zostanie pokazane w jakiej mierze można to rozróżnienie rozumieć na nowy sposób w ramach dynamicznego modelu procesów schematu ciała (cielesno-schematycznych). Prowadzą do tego analizy dokonywane na drodze badań: fenomenologicznych, psychologiczno-rozwojowych oraz neuronaukowych. Słownik terminologii ucieleśnienia (procesy prenoetyczne, obraz ciała, schemat ciała, propriocepcja, doświadczenie ekologiczne, percepcja międzymodalna, ruch, działanie) daje szanse nieredukcjonistycznego, a jednocześnie nieantyredukcjonistycznego zintegrowania słownika subpersonalnego o charakterze eksperymentalno-empirycznym (neurony, neuroprzekaźniki, potencjalne działania, komputacje, sieci, procesy dynamiczne, reprezentacje, mechanizmy poznawcze) z metalistycznym o charakterze fenomenologicznym (świadomość, przekonanie, pragnienie, stan intencjonalny, akty noetyczne, korelaty noematyczne, postawy teoretyczne, symulacje), a w dalszej kolejności perspektywy pierwszoosobowej z perspektywą trzecioosobową w ramach podejścia enaktywnego. Rozróżnienie między obrazem ciała i schematem ciała ma swoje podstawy w szeregu faktach psychorozwojowych i neurologicznych, ma też wiele konsekwencji (do rozumienia innych umysłów i intersubjektywności włącznie) oraz daje szanse wyjaśnienia niektórych przypadków patologii psychosomatycznych.
W referacie wskazana zostanie też możliwość uzupełnienia analiz fenomenologicznych, rozwojowych i neuronaukowych o rozważania ewolucyjne szczególnie istotne w kontekście języka. Ta propozycja wprowadza pojęcie schematów mimetycznych wskazując na ich rolę w ewolucji ludzkiego poznania.